Sual: Gümüş veya altın tepsi, çay kaşığı kullanmak caiz midir? Hepsi gümüş olursa ya da karışımlardan biri gümüş olursa ya da gümüş kaplama olursa hükmü ne olur?

Cevap: Kadın olsun, erkek olsun, altın ve gümüş kap ile yemek, içmek, kullanmak tahrimen mekruhtur. Altın ve gümüş kaşık, saat, kalem, abdest ibriği, bıçak, sandalye ve benzeri şeyleri kullanmak da böyledir. Bunları kendi bedeni için kullanmayıp, başka yerde kullanmaları câiz olur. Meselâ yağı, balı gümüş bıçakla ekmeğe sürmek ve bu ekmeği eli ile yemek câizdir. Altın kaptaki ilacı başına dökmek câiz değildir. Fakat buradan eline döküp, elindekini başına sürmek câizdir. Fakat suyu ve ilacı kullanmak için, önceden bu kaplara koymak câiz değildir.

Gümüş tastan çorbayı tahta kaşıkla alıp yemek câiz olmaz. Çünki tas, zaten kaşıkla kullanılır. Gümüş tüpdeki merhemi ele sıkıp, el ile başa sürmek de böyledir. İbrikteki suyu ele döküp, yüzü yıkamak da böyledir. Altın ve gümüş tepsi ve çay kaşığının da böyle olduğu anlaşılıyor.

İbni Âbidîn hazretleri hazar ve ibahe bahsinin sonunda diyor ki, Bazı yerleri altın ve gümüş ile kaplı eşyâyı, kaplı yerlerine temâs etmeden kullanmak câizdir. O halde gümüş kaplama ise buralara değmeden kullanılabileceği anlaşılıyor. Ancak bu tepsi gümüş veya gümüş kaplama ise süs olarak evde bulundurulabilir.

 

Sual: Gümüş saat ve tesbih kullanmanın bir mahzuru var mıdır? Yüzükdeki gibi belli bir grama kadar izin verilmiş midir?

Cevap: Altın ve gümüş eşya kullanmak hadis-i şerif ile yasak edilmiştir. Gümüş tesbih ve saat kullanmak câiz değildir. Kalem, ayna da böyledir. Ama kemer, kılıç ve saatteki gümüş işlemeler câizdir. Eşyanın bir kısmı gümüş ise, burası kullanırken tutulacak yer değil ise, bir kavle göre câizdir. (İbni Abidin, Hindiyye)

 

Sual: Fıkıh kitaplarında erkeklerin altın yüzük takması meselesi anlatılırken diyor ki: “Mâdenin rengi ve kaplaması değil, içi, cinsi muteberdir. Bunun için, meselâ altın yaldızlı gümüş yüzük takmak erkeklere de câiz olur. Gümüş kaplı altın, bakır yüzük, altın, bakır sayılırsa da, altın, bakır görülmedikleri, gümüş göründüğü için, takılması câiz olur”. Öyleyse gümüş yüzüğü altın kaplatıp kullanmak câiz olur mu?

Cevap: Demir, tunç, platin, altın gibi erkeklerin takması câiz olmayan yüzüklerin üzerine gümüş bir astar geçirilirse, bu yüzük gümüş yüzük sayılır ve takmakta bir beis yoktur. Gümüş yüzük taşını altın çiviyle tutturmak veya gümüş yüzük üzerine altın nakışlar yapmak veya altın yaldız kaplamak câizdir. Yüzüğün üst dairesi altın olanı câiz değildir. Binaenaleyh altın kaplama yüzük takmak câiz olmaz, yaldız ile kaplama aynı şey değildir. (İbni Âbidîn, Hazer ve İbaha bahsi)

 

Sual: Erkek çocuklara da altın nazarlık takmak caiz midir?

Cevap: Büyüklere haram olan bir şeyi çocuklara yaptıran günaha girer, çocuk mesul olmaz. Erkek çocuğuna altın takmak ve ipekli giydirmek câiz değildir. Altın nazarlık, ziynet olarak değil; nazarlık olarak takılmaktadır. Bu bakımdan câiz görülebilir ise de, altın olmayan nazarlıkları tercih etmelidir.

 

Sual: Kol saatlerinin camlarını çizilmeye karşı dayanıklı olması için safirden, kasasını da dayanıklı olması için titanyum’dan yapıyorlar. Bu iki metal de altın kadar pahalıdır. Bu saatleri kullanmak câiz midir?

Cevap: Altından olmadığı müddetçe helâldir.

 

Sual: Kadınlar için demir, tunç ve bakır ya da diğer madenî şeylerden imal edilmiş yüzük, bilezik, gerdanlık, küpe filan takmak caiz mi?

Cevap: Kadınların altın ve gümüşten mamul yüzük takmaları helâldir. Erkeklerin sadece gümüş yüzük takmaları helâldir. Diğer madenlerden yüzük takmak erkek için de kadın için de helâl değildir. Ama kadın için başka ziynetler bu madenlerden olabilir.

 

Sual: Demir ve tunçtan yüzük üretilse gümüş kaplatılsa bunu erkek takabilir mi?

Cevap: Demirden yapılmış, demir görünmeyecek şekilde üzerinde gümüş bir astar geçirilmiş bir yüzüğü takmakta beis yoktur. (Tatarhâniyye)

 

Sual: Bronz yüzük ve 12 ayardan düşük altın satmak caiz midir?

Cevap: Kadınlar ancak altın ve gümüş; erkekler ise ancak gümüş yüzük takabilir. 12 ayar altın, altın değildir. Bunları Müslümana satmak mekruhtur.

 

Sual: Gümüş işlemeleri olan Oltu taşı tesbih kullanmak caiz midir?

Cevap: Gümüş tesbih kullanmak mekruhtur; gümüş işlemeli ise caizdir.

 

Sual: Erkeklerin taktıkları gümüş yüzükte ağırlık limiti var mıdır?

Cevap: Erkeklerin gümüş yüzük takmaları câizdir. Tirmizî’de Büreyde’nin rivayet ettiği bir hadis-i şerifte demir, bakır ve tunçtan yüzük edinmeleri men olunduktan sonra şöyle gelmiştir: “Gümüşten yüzük edinin; ağırlığı da bir miskali geçmesin.” Bir miskal, takriben 4,8 gram ağırlığındadır. Bundan daha ağır yüzük edinmek câizdir. Hadis-i şerif vücub bildirmemekte; evlâ olanı beyan etmektedir. Yani gümüş yüzüğün 4,8 gramı geçmemesi efdaldir. (Berika, Âfâtü’l-Yed)

 

Sual: Erkeklerin gömlek kollarına düğme niyetine takılan manşetler mahzurlumudur?

Cevap: Mahzuru yoktur. Zira bir iş görmektedir. Gümüş bile caizdir. Fıkıh kitaplarında, erkeklerin elbise şerit, düğmelerinin gümüşten olmasına cevaz bulunduğu gibi, saat kayışı, kemer zinciri gibi süs değil de, işe yarayan aksesuarlar da gümüş olabilir.

 

Sual: Erkeklerin alyans takmaları câiz midir? Altın haram, ama bu mevzuda dinimizde bir kolaylık var mıdır? Eşin rızası tesir eder mi?

Cevap: Erkeklerin altın yüzük, ziynet ve eşya kullanmasını İslâmiyet yasaklamaktadır. Alyans gümüş olursa örfen takmak câizdir. Allaha isyan olan yerde, mahluka itaat olmaz, hadis-i şeriftir.

 

Sual: Erkeklerin altın liralara da mı dokunmaları haramdır?

Cevap: Hayır. Erkeklerin ve kadınların altın veya gümüş eşya (tabak, bardak, kaşık gibi) kullanmaları câiz görülmemiştir. Altın ve gümüş para, eşya değildir.

 

Sual: Cep telefonlarında ve bilgisayarlarda iyi bir iletken olduğu için altın kullanılması, erkeklerin bunları kullanmasına engel teşkil eder mi?

Cevap: Ziynet olmadığı için câizdir. Altın diş ve buruna müsaade edilmiştir. Kaldı ki ziynet olsa bile ele temas etmediği için câizdir.

 

Sual: Erkeklerin altın rengi saat/yüzük takmaları caiz midir?

Cevap: Altın değilse, altın suyuna banmış yani yaldızlanmış ise caizdir; ama suizanna sebep olur.

 

Sual: Bir kitapta Osmanlı padişahlarının kıyafetlerinin ipek ve altın işlemeli olduğu yazıyor. Bu tarz kıyafetleri erkeklerin giymesi uygun mu?

Cevap: Elbisede altın ve ipek işleme, düğme, şerit ve saire caizdir.

 

Sual: Kadınların gümüş ve altın dışında takı takmaları haram mıdır?

Cevap: Değildir. Sadece altın ve gümüş dışında metallerden yüzük takmaları caiz değildir.

 

Sual: Gümüş yüzüğün bir miskal olması lâzımdır. Akik taş da bu ağırlığa dâhil mi?

Cevap: Değildir. Çünki itibar gümüşedir. Altından çiviye bile ruhsat vardır. (İbn Âbidîn.)

 

Sual: Altın cep saati kullanmak câiz midir?

Cevap: Câiz değildir. (İbn Âbidîn, Hazer ve ibaha bahsi.)

 

Sual: Evimizde altın ve gümüş eşyaları kulanmada ölçümüz ne olmalıdır?

Cevap: Kadın ve erkeğin altın ve gümüş kap ile yemesi, içmesi, her türlü kullanması tahrimen mekruhtur. Altın ve gümüş kaşık, saat, kalem, abdest ibriği, bıçak, sandalya ve benzeri şeyleri kullanmaları da böyledir. Bunları kendi bedeni için kullanmayıp, başka yerde kullanmaları câiz olur. Mesela yağı, balı gümüş bıçakla ekmeye sürmek ve bu ekmeyi eli ile yemek câizdir. Altın kaptaki ilacı başına dökmek haramdır. Fakat, buradan eline döküp, elindekini başına sürmek câizdir. Fakat, suyu ve ilacı kullanmak için, önceden bu kablara koymak câiz değildir.

Gümüş tastan çorbayı tahta kaşıkla alıp yemek câiz olmaz. Çünkü tas, zaten kaşıkla kullanılır. Gümüş tüpteki merhemi ele sıkıp, el ile başa sürmek de böyledir. İbrikteki suyu ele döküp, yüzü yıkamak da böyledir. Mevlütte, gümüş kaptan avuca gül suyu serpip, avucu yüze, elbiseye sürmek de, böyle câiz değildir.

Altın ile gümüşü süs olarak takmak yalnız kadınlara helaldir. Fakat, bunları [mesela, parmağındaki yüzüğünü] mahrem olmayan erkeklere göstermeleri haramdır. Altın ve gümüşü süs olarak takmak erkeklere haram olup yalnız gümüş kemer, yüzük ve saatin, çakının zinciri gümüşten olmak câizdir. Altından olursa haramdırlar. Taş, tunç, pirinç, platin, bakır ve diğer madenlerden ziynet olarak yüzük takmaları kadınlara da haramdır. Madenin rengi ve kaplaması değil, içi, cinsi muteberdir. Bunun için, mesela altın yaldızlı gümüş yüzük takmak erkeklere de câiz olur. Gümüş kaplı altın, bakır yüzük, altın, bakır sayılırsa da, altın, bakır görülmedikleri, gümüş göründüğü için, takılması câiz olur. Altın, gümüş eşyayı kullanmayıp süs olarak evde bulundurmak câizdir.

Altın ve gümüş levhaları, parçaları yapıştırılarak veya tellerini sararak süslenmiş eşya da kullanılır. Altın ve gümüşlü yerlerini tutmak da câiz, fakat, buralarını ağza değdirmek, üzerine oturmak câiz değildir. Galvaniz, yaldız şeklinde çok ince ve yerinden ayıramayacak şekilde yapılmış altın ve gümüş kaplı eşyayı, kapları kullanmak câizdir.

 

Sual: Altın ve gümüş dışında hangi maddelerden kaplar kullanmak caizdir hangilerinden değildir?

Cevap: Kalaysız bakır, pirinç ve tunc kaplarda yemek câiz değildir. Çanak, çömlek, porselen kaplar efdaldir. Kalaylı kapları, başka madenlerden yapılmış kapları ve cam, plastik kapları kullanmak câizdir.

 

Benzer Suallerin Cevapları İçin Tıklayınız

En Çok Okunan Yazılar

Tavsiye Ettiğimiz Temel Kitaplar Meâl Okumak Câiz Midir? Ehl-i Sünnet İtikadı Nedir? Ehl-i Sünnet Olmanın Şartları Nelerdir? Her Gün Okunması Gereken Çok Mühim Bir Duâ Muhammed Aleyhisselâma Tâbi Olmak Seyyid Abdülhakîm Arvâsî Hazretleri ve Tasavvuf Terbiyesi Şeytanın 10 Büyük Hilesi