İslam Hukukunda Alışveriş Bilgilerine Giriş

Sual: Fıkıh kitaplarından alışveriş bilgileri kısımlarını okurken tam anlayamıyorum. Bilmediğim çok fazla kelime oluyor. İslam hukukunun alışveriş kısmında bilmem gereken temel ıstılahlar nelerdir? Cevap: (Bey’), satmak demektir. (Şira), satın almak demektir. İslamiyette bey’ ve şira, 2 kişinin mallarını, râzı olarak, birbirlerine (Temlik) etmeleri, yani seve seve değiştirmelerine denir ki türkçesi (Satış)dır. Bir kimse, Zeyd’e ve…

İslam Hukukunda Kira Hükümleri Nelerdir?

Sual: İslam hukukunda kira ahkamı nasıldır? Kaç çeşit kira vardır? Misaller verebilir misiniz? Cevap: İcare, bir malın, kendini değil de, menfaatini yani kullanılmasını satmak olup kiraya vermek demektir. İcap ve kabul ile yapılır. Bu satışın semenine (Kira, ücret) denir. Mal sâhibine (Acir) veya (Mucir), kiracıya ve işverene, yani ücreti ödeyene, (Müstecir), kendi kuvvetini veya sanatını…

Sigorta Caiz Mi?

Sual: Sigorta yaptırmak caiz midir? Bulunduğumuz yerin darülislam veya darulharb olması önemli midir? Cevap: İbni Âbidin “rahmetullâhi aleyh”, Reddü’l-muhtar kitabında, kâfirin eman ile yani izin verilerek İslam memleketine gelmesini anlatırken diyor ki başka bir memlekete, onların izini ile giren kâfire (Müstemin kâfir) denir. Darülİslama müstemin olarak gelen bir kâfir, burada yaşamakta olan bir zimmi gibi,…

İslam Hukukunda Hibe (Hediye) Nasıl Olur?

Sual: İslam hukukunda hibe (hediye) ahkamı nasıldır? Neler hediye edilebilir? Neler edilemez? Cevap: İbni Âbidin (Hibe)yi anlatırken diyor ki “Hibe, yani teberru ve hediye, karşılık beklemeden, ayn olan malını, zengine vermektir. Menfaat hediye edilmez. İare edilir. Deyn, yani alacak, ancak borcluya veya bundan almasını emretmek şartı ile başkalarına hediye edilebilir. Verdiği malın, kendi malı ile…

İslam Hukukunda Vekalet Hükümleri Nelerdir?

Sual: İslam hukukunda vekalet nasıl verilir? Vekalet hükümleri nelerdir? Cevap: Vekalet, bir kimsenin, bir işi yapmak için, başkasını kendi yerine koyması [başkasına iş havalesi] demektir. Yerine geçirilen başka kimseye vekil denir. Vekil edene sâhip denir. Bir kimsenin sözünü başkasına götürene resûl veya haberci denir. Birini vekil yapmak, icap ve kabul ile olur. Yani, (Seni vekil…

İslam Hukukunda Kefil Olma Hükümleri Nelerdir?

Sual: İslam hukukuna göre ticarette birisine nasıl kefil olunur? Cevap: Kefil olmak veya Dâmin olmak, birisinden belli bir veya birkaç kimsenin istedikleri bir şeyi, başkasının, kendisinin de ödeyeceğine söz vermesi demektir. Ödenecek şey, ayn ve deyn olduğu gibi, insanın teslim edilmesi de olur. Alacaklının malum olması şarttır. (Filana kim ne satarsa kefilim) demekle, kefalet sahih…

Ödünç Verme Hükümleri Nelerdir?

Sual: İslam hukukunda bir malı ödünç vermek nasıl olur? Bu noktada nelere dikkat etmek gerekir? Cevap: Ödünç vermek, yani karz-ı hasen çok sevaptır. Çarşıda misli, yani benzeri bulunan her şeyi, belirsiz bir zaman sonra, misli geri verilmek üzere vermeye, karz-ı hasen denir. Ödünç vermek, icap ve kabul ile [aldım, verdim gibi sözleşme ile] sahih olur.…

Hastanın Satış Yapması Caiz mi?

Sual: Hastanın alışveriş yapması caiz mi? Normal hasta ile ölüm hastasının hükümleri bir midir? Cevap: Musul valisi, hacı Reşid paşa, Ruh-ul Mecelle kitabında buyuruyor ki: “Hastalık, 2 nev’dir: Biri, âdi hastalık olup şuuru yerinde oldukça, bütün malı için satışları câizdir. İkincisi, Maraz-ı mevt, ölüm hastalığı olup borclarından geri kalan malının 3’te 1’ini satabilir. Borcları malından…

Kaç Çeşit Satış Vardır?

Sual: İslam hukukunda kaç türlü bey’ (satış) vardır? Cevap: Mebiin (satılan malın) ve semenin (bedelin) ayn (belli bir mal) veya deyn olmaları ve kabz edilmeleri bakımından 4 türlü bey’ vardır: 1) Mutlak bey’: Ayn olan malı, deyn karşılığı satmaktır. Yani mebii tayin etmek lâzımdır. Kabz etmek lazım değildir. Semen tayin edilmez. Semen peşin de, veresiye…

İslam Hukukunda Havale Nasıl Olur?

Sual: İslam hukukunda havale nasıl yapılır? Kaç farklı şekilde yapılır? Hangi durumlarda bozulabilir? Cevap: Borclunun, alacaklıya, borcumu falan kimseden al deyip, bu 2. kimsenin, yani alacaklının, bu teklife, sözleşme yerinde râzı olmasına, (Havale) etmek denir. Borclu ve borcu ödemeyi kabul eden 3. şahıs sözleşirken, alacaklı hazır bulunmazsa, haber alınca izin verse de, Tarafeyne göre, havale…